Pierre Vreysen & Griet Hutsebauthealers

Wetenschappelijk bewijs: hersenbloedingen

Oproep aan de medische wereld

Contacteer ons

verdriet en rouw

" Misschien is afscheid nemen van een geliefde niet zozeer leren loslaten maar anders leren vasthouden..."

 

Over de zin van het lijden zijn er al eeuwenlang filosofische - religieuze - spirituele discussies gevoerd en de mensheid is er nog steeds niet uit. Eigenlijk is de vraag naar de zin van het lijden zo oud als de mens zelf, denk maar aan het Bijbelse boek Job...

De vraag die Job kwelde, is eeuwen later de titel van een beroemd boek geworden:

" Als het kwaad goede mensen treft " ( Joodse rabbijn Harold Kushner ).

Ook al zijn verdriet, pijn en lijden inherent aan ons bestaan, toch veroorzaken aangrijpende of traumatiserende ervaringen vaak een soort breuklijn in een mensenleven. Mensen voelen zich soms letterlijk onderuit gehaald wanneer ze geconfronteerd worden met een ernstige ziekte of beperking, het verlies van een broodnodige job, de dood van een ouder/ partner/ kind, de zelfdoding van een geliefde, … een echtscheiding - en/of het gedeeltelijk of zelfs volledig moeten loslaten van de kinderen - en het daar soms mee gepaard gaande gevoel van mislukking, ...  De reeks onverteerbare ' dingen des levens ' is eindeloos. 

 

Ook al besteden psychologen en psychiaters in hun praktijk ruimschoots aandacht aan het leren verwerken van verdriet en lijden en ook al kunnen mensen rekenen op het begrip en de steun van ( liefst ) familie en een handvol vrienden maar vooral lotgenoten, toch blijven velen hun leven lang worstelen met een onverwerkt trauma of een onverwerkt verleden. De voorbije tientallen jaren jaar is er steeds meer literatuur verschenen over de aanpak van rouwprocessen, die soms zeer moeizaam verlopen maar die toch heel cruciaal zijn. Er is het uitmuntende werk van de Zwitsers-Amerikaanse psychiater Elisabeth Kübler Ross, beroemd om haar pionierswerk rond stervensbegeleiding en de verschillende fasen van rouwverwerking. Er is - dichter bij huis - o.a. het inspirerende werk van de Vlaamse psycholoog Manu Keirse, eveneens expert in rouwverwerking en palliatieve zorg, enzovoort. ( o.a. zijn gids " Helpen bij verlies en verdriet " Manu Keirse ). Bibliotheken vol zijn er geschreven over verdriet en lijden.

Men kan stellen dat er meer dan genoeg literatuur voorhanden is, dat er genoeg trauma-experten zijn voor elke soort acuut en chronisch verdriet en lijden, dat er genoeg werkgroepen en zelfhulpgroepen opgericht worden en toch … lijden heel veel mensen in stilte voort. Het verdriet, de onmacht, de wanhoop en de eenzaamheid worden in hun hoofd en hun hart elke dag opnieuw gevoeld of gevoed, soms tientallen jaren aan een stuk, tot sommigen eerst figuurlijk en later letterlijk doodgaan van verdriet. Of zoals de neurowetenschapper Dr. A. Damasio ( hoogleraar neurologie ) terecht stelt in het volgende boek: " De vergissing van Descartes " : " We kunnen wel degelijk doodgaan aan een gebroken hart "


In onze healingpraktijk horen we mensen dagelijks verzuchten dat ze hun verdriet niet kunnen loslaten en dat het hun leven volledig beheerst en vooral dat ze VOELEN dat het verdriet letterlijk pijn doet aan hun hart en soms zelfs knaagt aan hun hele lichaam en dat ze WETEN dat ze het anders moeten aanpakken. Vaak wordt hierbij voorbijgegaan aan het feit dat gevoelens zich niet laten dirigeren door het verstand en dus is het ' weten ' hoe men met pijnlijke emoties moet omgaan, slechts een eerste stap. Omdat ons diepste binnenste niet luistert naar ons verstand moet er eerst een gevoelsinzicht ontwikkeld worden. Vaak denken we met ons verstand dat het verdriet verwerkt is terwijl het nog steeds ergens diep vanbinnen opgestapeld zit. Door ongewenste gevoelens weg te rationaliseren of erger nog weg te duwen of te ontkennen, maken wij onszelf ongelukkig en ons hart ziek. Gevoel wil stromen en dat geldt ook voor negatieve gevoelens want anders gaan deze zich in een hoekje van het hart of ergens anders in het lichaam schuilhouden. Vanuit hun schuilkelder veroorzaken ze lichamelijke storingen en kwalen en het gebeurt wel vaker dat langdurig opgekropte emoties in een onbewaakt moment - en meestal op een chaotische manier - naar buiten gestroomd komen. " Zo emotioneel hebben we onze pa / opa nog nooit gezien ", getuigen mensen dan achteraf. Zoals elk vreugdegevoel wil stromen, moet ook verdriet dat doen. Het màg en moèt gevoeld, uitgeweend, gedeeld en soms zelfs uitgeschreeuwd worden, naar ieders individuele behoefte. Wanneer men vervolgens - na een rouwproces dat soms of bij sommige mensen heel wat tijd vraagt - dat lijden leert zien als een groeipoort waar men zich doorheen kan leren worstelen, gedraagt het zich geleidelijk steeds minder als een donkere vlek die alles blijft overschaduwen. Verdriet kan men hierbij leren zien in zijn alchemische functie: het loutert en heelt de mens op voorwaarde dat diezelfde mens niet bang is om er zich eerst volledig in onder te dompelen.

De pijn en het lijden zullen misschien nooit volledig uit ons leven verdwijnen maar men hoeft zich niet langer te laten verpletteren door de enorme zwaarte ervan. Na verloop van tijd durft men het opnieuw aan om vreugde en liefde toe te laten in zijn of haar leven. Het hart kan zich vullen met vernieuwde energie, met troost, vriendschap en liefde. Ook oprechte dienstbaarheid - is dienstbaarheid die spontaan stroomt vanuit het hart en ons niet aangepraat of opgedrongen wordt door bijvoorbeeld onze cultuur van christelijke naastenliefde - naar bijvoorbeeld lotgenoten toe brengt enorm veel verzachting van de kwetsuren van het eigen hart.

 

Men hoort wel vaker dat therapeuten en medici in hun eigen leven heel wat harde klappen te verduren hebben gekregen. Toch wil dit niet zeggen dat men daarom moet mee - lijden of mee - voelen met de lijdende mens ( beter niet zelfs ) maar het invoelingsvermogen wordt natuurlijk groter als men zelf weet vanuit het hart hoe lijden voelt. Ook al is het soms onvermijdelijk dat medelijden zijn kop opsteekt bij een gezondheidswerker - des te meer in het werk met zieke kinderen - toch is het vaak zo dat medelijden vooral de slachtofferrol aanmoedigt. Met medelijden helpt men iemands onmacht voeden in plaats van zijn of haar weerbaarheid te stimuleren.

Mededogen, daarentegen, is van een hogere ( bewustzijns ) orde dan medelijden en roept op tot een gelouterde omgang met pijn en lijden. Mededogen is voorbij het lijden zelf leren kijken en de kiemen ( helpen ) leggen voor transformatie. Dat wil niet zeggen dat de betrokkene het lijden niet accepteert: zeker voor emotionele pijn geldt dat alles wat men moet leren loslaten men eerst moet leren omarmen, al vraagt dit natuurlijk tijd en innerlijke groei.

Iemands verdriet en lijden mogen nooit geminimaliseerd worden, maar wat wij in onze praktijk betrachten is mensen er anders mee helpen omgaan. Bij sommigen ontstaat hierdoor vrij snel een kwantumsprong in hun bewustzijn ( een soort ' aha ' erlebnis: " als ik deze nare ervaring nu eens minder ervaar als een struikelblok maar leer zien als een leerproces of uitdaging " ) terwijl het leren aanvaarden bij anderen vrij moeizaam of soms ook nooit doorsijpelt in hun gevoelsbewustzijn. Deze laatste groep blijft lange tijd of misschien definitief steken in de weliswaar menselijke maar op termijn destructieve mentale èn gevoelsovertuiging: " ik ga eraan kapot ". Anderen vragen zich vaak af " Waaraan heb ik die miserie in godsnaam verdiend! "

Hoe komt het toch dat de mens zich zelden afvraagt waaraan hij of zij al het goede in zijn/haar leven heeft verdiend? Zoals de Engelsen het zo mooi verwoorden: Count your blessings, not your worries " 

 

Helaas is er ook lijden dat misschien nooit meer overgaat: een kind dat sterft aan een ongeneeslijke ziekte of een kind dat vermist of ontvoerd is ( steeds vaker ook door iemands ex-partner ) of uit het leven gestapt is of in het verkeer of op een gewelddadige manier om het leven is gekomen... nièt zozeer de tijd maar de koesteringen en de liefde van anderen heelt deze wonden ( een beetje ). Nu en dan hoor je de ouder(s) van een vermoord kind zeggen: " Ik ga me niet bezighouden met het haten van de dader(s), daar wil ik mijn energie niet in steken ". Van zo'n uitspraak worden we stil ... het getuigt van dezelfde innerlijke kracht en wijsheid zoals je die vindt bij grote spirituele leiders. 

 

 

 

Alle rechten voorbehouden Pierre Vreysen - Webontwikkeling en webdesign door Webdoos